You are here

MOĆ JAGODA

image

Jedna od voćki koje se često mogu naći na našim trpezama u ovom prelaznom periodu, proleće/leto, su JAGODE. Jagoda (Fragaria) je rod biljaka iz porodice ruža sa desetak vrsta, od kojih su gotovo sve rasprostranjene u severnom umerenom pojasu, a samo jedna u Čileu.

Ljudi su počeli da ih odgajaju u svojim baštama još „pre Hrista”, a bile su veoma cenjene kod starih Rimljana. Posle pada Rima, dugo nisu bile u prvom planu, a ponovo su postale aktuelne u srednjem veku, i to više zbog svojih medicinskih svojstava nego, kao osvežavajuća, voćna poslastica. Tadašnje jagode nisu bile tako lepe i ukusne kao današnje vrste. Oblik sličan današnjem počele su da poprimaju u 18. veku. Iz područja Čilea i Perua stigle su velike, krupne i ukusnije jagode, koje su u Francuskoj bile uzgajane „u planinskim uslovima”...a potom su se proširile Evropom...

Bitno je napomenuti da ovo bobičasto voće spada u top 5 voćki najbogatijih antioksidansima.

Zbog velike količne zaštitnih flavonoida, ovo voće je postalo predmet mnogih naučnih istraživanja, dobilo je epitet super hrana, i preporučuje se u svakodnevnoj ishrani.

- Jagode imaju više vitamina C od kivija i pomorandži, čak jedna šolja jagoda zadovoljava 160 dnevnih potreba za vitaminom C.

- Jagode su bogat izvor kalijuma, folne kiseline, kao i dijetnih vlakana, ovo je jedna od retkih voćki jagode5koju možete dodati u toku „low-carb” dijete.

- Jagode obiluju nizom korisnih antioksidanasa dokazane efikasnosti u pogledu anti-kancerogenog učinka – antocijanini( pigmenti jagoda), elagična kiselina, kvercetin, kempferol...

- Redovna konzumacija antocijanina iz bobičastog voća može smanjiti rizik od srčanog udara kod sredovečnih žena za čak 32 %( po studiji autora Aedin Cassidy, PhD, MSc, BSc, Norwich Medical School, United Kingdom). Preporuka se odnosi na bar 3 porcije jagoda nedeljno.

- Za flavonoid , kvercetin iz jagoda (glavni anti-upalni sastojka jagoda), se smatra da ublažava upalne procese na zidovima krvnih sudova kao posledicu aktivnosti LDL( lošeg holesterola), i značajno doprinosi smanjenju rizika od ateroskleroze (stvaranje masnih plakova na zidovima krvnih sudova i komplikacije).

- Visok sadržaj polifenola u jagodama se smatra značajnim u prevenciji tromboza, jer sprečava agregaciju trobmocita( gomilanje krvnih pločica), kao i u pozitivnoj regulaciji povišenog krvnog pritiska( uticaj polifenola i kalijuma).

- Neke studije pokazuju značajan uticaj na snižavanje nivoa homocisteina, amino kiseline, koja se dovodi u vezi sa oštećenjem unutrašnjeg zida arterija.

- Visok sadržaj kalijuma i dijetnih vlakana u jagodama značajno doprinosi kardio-vaskularnom zdravlju, kao i prevenciji opstipacije( zatvora).

- Zbirni efekti antioksidanasa - antocijanina, kempferola i kvercetina su pogotovu značajni u prevenciji moždanog udara izazvnog krvnim ugrušcima( tromboza, trombo-embolija).

- Zbog protiv-upalnog efekta kvercetina iz jagoda smatra se da redovna konzumacija jagoda može ublažiti simptome alergijske kijavice( ambrozija), pogotovu česte u ovom, prelaznom periodu. Neki od tih protiv-upalnih efekata imaju blagotvorno dejstvo i kod artritisa ( upala zglobova) različitih uzroka.

- Jagode spadaju u hranu sa niskim GI (glikemijki indeks) , kao i niskim GL (glikemijko opterećenje), tako da su dobar izbor i u ishrani dijabetičara.

Novija istraživanja su pokazala da se sa samo 37 jagoda na dan, može značajno umanjiti stopa komplikacija dijabetesa koje se tiču funkcije bubrega( nefropatija) i nerava( neuropatija). Studija je pokazala da fisetin, flavonoid kojim obiluju jagode i ostalo bobičasto voće je direktno odgovoran za ove pozitivne efekte jagoda kod dijabetesa...kao i za bolje pamćenje...

- Jagode, kao i svo voće i povrće bogato folnom kiselinom ne samo da je značajno u trudnoći sa aspekta prevencije oštećenja neuralne cevi fetusa, već se smatra da ima ulogu i u prevenciji depresije. Naime, folna kiselina sprečava preterano stvaranje amino kiseline homocisteina, koja negativno utiče na produkciju neurotransmitera – dopamina, serotonina, kao i noradrenalina, koji ne regulišu samo raspoloženje, već i zdrav san, kao i apetit.

- Semenke jagode, naravno, u manjim količinama sadrže i omega-3 masne kiseline...

- Jagode sadrže i prirodne kiseline koje doprinose belini naših zuba...

- Jagode su i borci protiv bora...to mogu zahvaliti elagičnoj kiselini, koja pored antitumorskih efekata, sprečava „propadanje kolagena kože”, kao i upalne procese koji doprinose starenju kože...

Jedini problem su indivudualne reakcije preosteljivosti, tj. alregije na jagode...

Ako nemate takvih problema, svakodnevno dodajte jagode na svoj meni...pravo, „dijetalno voće”, antioksidantna bomba...

 

Reference

1) Deppe, Michele. “Succulent Strawberries.” Today’s Dietitian Health & Nutrition Center. Copyright © 2013 Great Valley Publishing Co., Inc. 3801 Schuylkill Rd, Spring City, PA 19475. Accessed January 15th, 2014.

2) “Strawberries and More”. University of Illinois Extension. © 2014 University of Illinois Board of Trustees. Accessed January 15th, 2014.

3) Schaeffer, Juliann. “Latest Scoop on Berries - Harvard Study Shows Heart Health Benefits for Young Women.” Today’s Dietitian
Vol. 15 No. 6 P. 16. Accessed January 15th, 2014.

4) “Low Potassium Linked to High Blood Pressure.” American Society of Nephrology. Release date November 2008. Accessed January 2, 2014.

5) Antinoro RD, JD, LDN, Linda. "Increasing Dietary Potassium - Find Out Why Most People Need to Consume More of This Mineral." Today’s Dietitian
Vol. 14 No. 12 P. 50. Accessed January 2, 2014.

6) “Quercetin.” University of Maryland. Last reviewed June 2011. Accessed January 2, 2014.

7) “Flavonoids Could Protect Against Diabetes Complications.” Today’s Dietitian. Accessed January 15th, 2014.

8)“Depression and Diet.” Nutrition 411. Review Date November 2008. Accessed January 15th, 2014.

Slavisa_profil_pic

 

Branka Patić Macan
urednik
Povezani i slični tekstovi